Sunday, October 19, 2014

ပံုမဲ့ကာတြန္း (၃၃)

ကာတြန္းလူ - ၁။   ။ “အဲ့ဒီေကာင္ . . . လုပ္ေဆာင္ခ်က္ေတြ . . . ဆက္ဆံေရးေတြ . . . ေကာင္းတယ္ . . .။ အင္း . . . တစ္ခုပဲ မေကာင္းတာ . . .  က်န္တာေတြ အကုန္ေကာင္းတယ္ကြာ။”

ကာတြန္းလူ - ၂။   ။ “တစ္ခု . . . ဘာမေကာင္းတာလဲ။”

ကာတြန္းလူ - ၁။   ။ “စိတ္ဓာတ္။”

Friday, September 19, 2014

သိမ္ေမြ႔ေသာလမ္း (၂၇)




ဧကစာရီ ျပင္ပကမၼ႒ာန္း

ေနာက္ အစီအစဥ္တစ္ခုကို ဧကစာရီ ျပင္ပကမၼ႒ာန္းလို႔ နာမည္ေပးထားပါတယ္။ ဧကစာရီ ျပင္ပကမၼ႒ာန္းရဲ့ သေဘာလကၡဏာ တစ္ခုက အခ်ိန္အေတာ္ၾကာေအာင္ ကိုယ့္ဟာကိုယ္ ေနတတ္ေအာင္ ေလ့က်င့္ရတာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီမွာ ေတာ္ေတာ္ေလး သာယာတဲ့ ေနရာေတြ ရွိပါတယ္။ ကိုယ္တစ္ေယာက္တည္း လြတ္လြတ္ကင္းကင္း ေနႏိုင္မယ့္ ေနရာကို ရွာပါ။ ကိုယ္ တစ္ေယာက္တည္း ရွိေနတဲ့ အခါမွာ ကိုယ့္ကိုယ္ကိုယ္ ဘယ္လို ဆက္ဆံမိသလဲ သိရေအာင္ သတိထားၾကည့္ပါ။ ခဏၾကာလာတာနဲ႔ အထီးက်န္မႈ၊ ပ်င္းရိၿငီးေငြ႔မႈကို ခံစားရသလား သတိထားၾကည့္ပါ။ အထီးက်န္ မခံစားရဘဲ၊ မပ်င္းရိ မၿငီးေငြ႔ဘဲ ကိုယ္တစ္ေယာက္တည္း အခ်ိန္ေတာ္ေတာ္ၾကာေအာင္ မေနႏိုင္ဘူးဆိုတဲ့ အခ်က္ဟာ စိတ္၀င္စားစရာ ေကာင္းပါတယ္။ ကိုယ့္ကိုယ္ကိုယ္ မႏွစ္သက္တဲ့သေဘာ သက္ေရာက္ေနပါေရာလား။ တစ္ခ်ိဳ႕ကိစၥေတြ ကၽြန္ေတာ္တို႔ လုပ္ေဆာင္ၾကတာဟာ . . . ကိုယ့္ကိုယ္ကိုယ္ကေန လြတ္ေျမာက္ဖို႔ လုပ္ေနၾကတယ္ ဆိုတာကို ျပသေနပါတယ္။ မနက္ျဖန္က်ရင္ ကိုယ့္ကိုယ္ကိုယ္ကေန လြတ္ေျမာက္ဖို႔ မႀကိဳးစားမိေအာင္ ႀကိဳးစားၾကမယ္။ ကိုယ္ကိုယ္တိုင္ ကိုယ္နဲ႔အတူ ရွိႏိုင္ေအာင္ ႀကိဳးစားၾကမယ္။ အထီးက်န္ ခံစားရတယ္၊ ပ်င္းရိၿငီးေငြ႔လာတယ္ဆိုရင္ အေလွ်ာ့မေပးလိုက္ဘဲ အေတြ႔အၾကံဳကေန ေလ့လာသင္ယူၾကမယ္။ အထီးက်န္မႈ၊ ပ်င္းရိၿငီးေငြ႔မႈကို ေတြ႔ၾကံဳခံစားရင္း ကိုယ္ကိုယ္တိုင္ ကိုယ္နဲ႔ အဆက္အသြယ္ရဖို႔ စတင္လုပ္ေဆာင္ၾကမယ္။ အဲဒီကေန . . . ကိုယ္ကိုယ္တိုင္ ကိုယ့္ရဲ့ အေကာင္းဆံုး မိတ္ေဆြျဖစ္ေအာင္ ေလ့လာၾကမယ္။ ကိုယ့္စိတ္နဲ႔ ကိုယ့္ကို ကပ္ေနေအာင္ ေလ့က်င့္ၾကမယ္။

ေနာက္တစ္ခုက . . . သဘာ၀ တရားကို နားလည္ခံစားႏိုင္စြမ္း ျမင့္မားလာေအာင္ ေလ့က်င့္ဖို႔ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီကိုေရာက္ၿပီး လကို ျမင္လိုက္ရေတာ့ ကၽြန္ေတာ္ ေတာ္ေတာ္ ေပ်ာ္သြားတယ္။ ေကာင္းကင္ထဲမွာ ၾကယ္ေတြကို ျမင္ရတယ္။ ပတ္၀န္းက်င္က ပိုးပြားေတြ ျမည္သံကို ၾကားရတယ္။ လွပတဲ့ သစ္ပင္ေတြ၊ လွပတဲ့ ပန္းေတြကိုလည္း ျမင္ႏိုင္တယ္။ ဒါေတြ အားလံုးက ကၽြန္ေတာ့္ကို ေပ်ာ္ရႊင္ေစပါတယ္။ ဒီ ေခတ္သစ္ ကမၻာမွာ ဒီလို သဘာ၀တရားကို နားလည္ခံစားႏိုင္စြမ္း ေပ်ာက္ဆံုးသြားၿပီလို႔ ထင္မိပါတယ္။ သဘာ၀တရားနဲ႔ ရင္းရင္းႏွီးႏွီး မရွိၾကေတာ့ဘူး။ အေရးႀကီးတဲ့ ဒီ အရည္အေသြးကို ဖြံ႔ၿဖိဳးေအာင္လုပ္ဖို႔၊ သဘာ၀တရားကို နားလည္ခံစားႏိုင္စြမ္း ျမင့္မားေအာင္ လုပ္ဖို႔ အၾကံေပးခ်င္ပါတယ္။ ကိုယ္နဲ႔ သဘာ၀တရား တစ္သားတည္း ျမင္ႏိုင္ေအာင္ ေလ့က်င့္ပါ။ သဘာ၀တရားရဲ့ အစိတ္အပိုင္း တစ္ခုျဖစ္ေအာင္ ေလ့လာပါ။ အရာရာကို ရွင္းရွင္းလင္းလင္း ျပတ္ျပတ္သားသား ျမင္ႏိုင္ ၾကားႏိုင္ေအာင္ ေလ့က်င့္ပါ။ ဧကစာရီ ျပင္ပကမၼ႒ာန္းခ်ိန္မွာ လုပ္ေဆာင္ႏိုင္တာေတြကို ဆက္လက္ၿပီး အၾကံျပဳ တင္ျပပါဦးမွာပါ။

ေန႔လယ္စာခ်ိန္၊ နားခ်ိန္ႏွင့္ ေဆြးေႏြးေမးျမန္းခ်ိန္

အဲဒါၿပီးေတာ့ ေန႔လယ္စာ စားၾကပါမယ္။ ေန႔လယ္စာၿပီးရင္ ခဏနားခ်ိန္ ရပါတယ္။ ေန႔စဥ္ေန႔တိုင္း ေစာေစာထရမွာ ျဖစ္တဲ့အတြက္ အနားယူဖို႔ လိုပါတယ္။ ကိုယ့္ကိုယ္ကိုယ္ ေဖာ္ေဖာ္ေရြေရြျဖစ္ေအာင္ ေလ့က်င့္သင့္ပါတယ္။ နားၿပီးရင္ ဧကစာရီ ျပင္ပကမၼ႒ာန္း ေနာက္တစ္ခ်ိန္ ရွိပါေသးတယ္။ ဧကစာရီ ျပင္ပကမၼ႒ာန္း မနက္တစ္ခ်ိန္၊ ညေနတစ္ခ်ိန္။ ဒီႏွစ္ခ်ိန္ အတြင္းမွာ ကၽြန္ေတာ္ ခင္ဗ်ားတို႔နဲ႔ တစ္ေယာက္ခ်င္း တစ္ေယာက္ခ်င္းစီ ေတြ႔ခ်င္ပါတယ္။ ခင္ဗ်ားတို႔ နာမည္ေတြ ေရးဖို႔ စာရြက္တစ္ရြက္ ရွိပါလိမ့္မယ္။ မနက္ ေလးေယာက္၊ ညေန ေလးေယာက္ေလာက္ ေတြ႔ခ်င္ပါတယ္။ ကၽြန္ေတာ္နဲ႔ လာေတြ႔ၾကၿပီး အားထုတ္ရင္း ၾကံဳရတဲ့ ျပႆနာေတြ၊ အခက္အခဲေတြကို ေဆြးေႏြးႏိုင္ပါတယ္။ တစ္ကိုယ္ေရ ျပႆနာေတြရွိရင္ ေျပာၾကပါ။ ခင္ဗ်ားတို႔ရဲ့ အခက္အခဲေတြ ျပႆနာေတြကို ဘာ၀နာနည္းနဲ႔ ႀကိဳးစားၿပီး ကူညီေျဖရွင္း ေပးပါ့မယ္။

ေယာဂ

အဲဒါၿပီးရင္ ေယာဂ ေလ့က်င္ခန္းပါ။ တကယ္ေတာ့ ေယာဂနဲ႔ ဘာ၀နာ ဆက္စပ္မႈကို ခင္ဗ်ားတို႔ သိပါတယ္။ ေယာဂ ေလ့က်င့္ခန္းမွာ ကိုယ္ခႏၶာကို အာ႐ံုစိုက္ရတာ ပါပါတယ္။ ခႏၶာကိုယ္နဲ႔ ဆက္သြယ္မိဖို႔၊ ခႏၶာကိုယ္နဲ႔ မိတ္ေဆြဖြဲ႔ဖို႔၊ ခႏၶာကိုယ္အေပၚ ၾကင္ၾကင္နာနာရွိဖို႔ အေရးႀကီးပါတယ္။ ေယာဂမွာ အေရးႀကီးတာ တစ္ခုက . . . ေျပေျပေလ်ာ့ေလ်ာ့ ျဖစ္ေနေအာင္ ေလ့က်င့္ရပါတယ္။ ေျပေျပေလ်ာ့ေလ်ာ့ျဖစ္ေအာင္ ေလ့က်င့္ႏုိင္တယ္ဆိုရင္ ကိုယ္နဲ႔စိတ္ကို ေျဖေလွ်ာ့ထားရတဲ့ ဘာ၀နာ အလုပ္မွာ အေထာက္အကူ ရပါတယ္။ ထိုင္ျခင္း ဣရိယာပုထ္ေၾကာင့္၊ ဒါမွမဟုတ္ တစ္ျခားအေၾကာင္းေၾကာင့္ ခႏၶာကိုယ္မွာ တင္းၾကပ္မႈေတြ၊ နာက်င္မႈေတြ ရွိႏိုင္ပါတယ္။ မသက္မသာ ျဖစ္ေနႏိုင္ပါတယ္။ အဲဒါေတြအတြက္ ေယာဂေလ့က်င့္ခန္းက အေထာက္အပံ့ ေပးပါလိမ့္မယ္။ ကူညီပံ့ပိုးေပးမယ့္ ေယာဂဆရာေကာင္းတစ္ေယာက္ ရွိေနတာ . . . ခင္ဗ်ားတို႔ ကံေကာင္းပါတယ္။

သြားေရစာႏွင့္ ညေနခင္း လုပ္ေဆာင္ဖြယ္

ေယာဂၿပီးရင္ အုပ္စုလိုက္ အားထုတ္ၾကပါမယ္။ အုပ္စုလိုက္ အားထုတ္ၿပီးရင္ သြားေရစာ ရွိပါတယ္။ သြားေရစာဆိုတဲ့ စကားလံုးကို ကၽြန္ေတာ္ သေဘာက်ပါတယ္။ ညေနစာ မဟုတ္ပါဘူး။ ပံုမွန္အားျဖင့္ ခင္ဗ်ားတို႔ ညေနစာ စားေနက် ထင္ပါတယ္။ မနက္ျဖန္မွာေတာ့ သြားေရစာပဲ စားရပါလိမ့္မယ္။ စိတ္၀င္စားဖို႔ေကာင္းတဲ့ ေလ့လာစရာ အေတြ႔အၾကံဳပါ။

သြားေရစား စားၿပီးခင္ ခဏ တရားထိုင္ပါမယ္။ တရားထိုင္ၿပီးရင္ ေဆြးေႏြးၾကပါမယ္။ ေဆြးေႏြးပြဲၿပီးရင္ ၀တ္ရြတ္စဥ္ ရွိပါလိမ့္မယ္။ အဲဒါၿပီးရင္ တစ္ေန႔တာကို ေမတၱာ ဘာ၀နာနဲ႔ အဆံုးသတ္ပါမယ္။

မနက္ေစာေစာ ထရမွာ ျဖစ္တဲ့အတြက္ ညကိုးနာရီမွာ အိပ္ယာ၀င္ၾကပါမယ္။

ကင္းဆိတ္ၿငိမ္သက္ျခင္း

အေရးႀကီးတာ ေနာက္တစ္ခုက . . . တိတ္တိတ္ဆိတ္ဆိတ္ ေနတတ္ေအာင္ ေလ့က်င့္ၾကပါမယ္။ တရားဓမၼမွာ အဲဒါကို ျမင့္ျမတ္တဲ့ တိတ္ဆိတ္မႈလို႔ ေခၚပါတယ္။ အလြန္ျမင့္ျမတ္တဲ့ တိတ္ဆိတ္ႏိုင္မႈ စြမ္းရည္ကို ျမႇင့္တင္ၾကပါမယ္။ ကၽြန္ေတာ္တို႔မွာ ေျပာတာဆိုတာေတြ စြဲစြဲျမဲျမဲ အက်င့္ပါေနပါတယ္။ တိတ္ဆိတ္ျခင္းနဲ႔ သတိတို႔ ဆက္သြယ္ေနတာကိုလည္း ခင္ဗ်ားတို႔ သိရပါလိမ့္မယ္။ ကိုယ္ကိုယ္တိုင္ ကိုယ္နဲ႔အတူ ရွိေနေအာင္ တိတ္ဆိတ္မႈက လုပ္ေပးႏိုင္ပါတယ္။ တစ္ခ်ိန္လံုး၊ ဒါမွမဟုတ္ အခ်ိန္အမ်ားစုမွာ ကိုယ့္စိတ္နဲ႔ ကိုယ့္ကိုယ္ အတူရွိေနေအာင္ တိတ္ဆိတ္မႈက လုပ္ေပးႏိုင္ပါတယ္။

ဒီေနရာမွာ ေမးခြန္းထုတ္ႏိုင္ပါတယ္။ တိတ္ဆိတ္ေနရင္းနဲ႔ ေမတၱာထားလို႔ ရႏိုင္ပါသလား။ တိတ္ဆိတ္ေနရင္းနဲ႔လည္း တစ္ျခားလူေတြ႔နဲ႔ ဆက္ဆံႏိုင္ပါတယ္။ တိတ္တိတ္ဆိတ္ဆိတ္ ေမတၱာပြားၿပီး သူတစ္ပါးနဲ႔ အဆက္အသြယ္ လုပ္ႏိုင္ပါတယ္။ ပံုမွန္အားျဖင့္ စကားလံုးေနနဲ႔ ဆက္ဆံတာကိုသာ သိၾကပါတယ္။ ဒီ တရားစခန္းမွာေတာ့ သူတစ္ပါးနဲ႔ ဆက္ဆံရာမွာ တိတ္တိတ္ဆိတ္ဆိတ္နဲ႔ ဆက္ဆံတတ္ေအာင္ ေလ့က်င့္ႏိုင္ပါတယ္။ နည္းတစ္ခုက . . . ကိုယ့္ အနီးအနားက လူေတြကို သတိထားမိေအာင္ ေလ့က်င့္တာ ျဖစ္ပါတယ္။ ေနာက္တစ္နည္းက ကိုယ့္ေဘးက လူကို ျပဳးျပလိုက္တာ ျဖစ္ပါတယ္။ သူတစ္ပါးနဲ႔ ဆက္ဆံနည္းေတြ ရွိပါတယ္။ ေဘးပတ္၀န္းက်င္ကို ၾကည့္လိုက္တဲ့ အခါမွာ၊ လူေတြကို အကဲခတ္ၾကည့္တဲ့ အခါမွာ တိတ္တိတ္ဆိတ္ဆိတ္နဲ႔ပဲ သူတစ္ပါးကို ကူညီႏိုင္မယ့္ အခြင့္အေရးေတြ ေတြ႔ႏိုင္ပါတယ္။ စကားလံုး မပါဘဲ တိတ္ဆိတ္ေနရင္း သူတစ္ပါးနဲ႔ ဆက္သြယ္ႏိုင္စြမ္းကို ဖြံ႔ၿဖိဳးေအာင္ လုပ္ေစခ်င္ပါတယ္။ ႏႈတ္မဟဘဲ နက္နက္နဲနဲ ဆက္သြယ္ႏိုင္ရဲ့လား သံုးသပ္ၾကည့္ပါ။

တံခါးမ်ား

ေနာက္တစ္ခု ညႊန္ျပခ်င္တာက . . . ဒီေနရာမွာ စိတ္၀င္စားစရာေကာင္းတဲ့ တံခါးေတြ ရွိပါတယ္။ တံခါး ဖြင့္တဲ့အခါ ပိတ္တဲ့အခါေတြမွာ သတိႀကီးႀကီး ထားရပါတယ္။ မဟုတ္ရင္ ဆူဆူညံညံ ျဖစ္သြားပါလိမ့္မယ္။ ဒီလို လုပ္တာဟာ သတိေကာင္းဖို႔ အေထာက္အကူ ရပါတယ္။ တစ္ျခားလူေတြကို နားလည္ခံစားႏိုင္စြမ္း ဖြံံ႔ၿဖိဳးေအာင္ ေလ့က်င့္ဖို႔ အေထာက္အကူ ရပါတယ္။ တစ္နည္းအားျဖင့္ တစ္ျခားသူေတြနဲ႔ ဆက္ဆံတာလည္း ျဖစ္ပါတယ္။ ကိုယ့္လုပ္ရပ္ေၾကာင့္ သူတစ္ပါး အေႏွာင့္အယွက္ မျဖစ္ေအာင္ တံခါးကို ျဖည္းျဖည္းပဲ ဖြင့္ပါမယ္။ ျဖည္းျဖည္းပဲ ပိတ္ပါမယ္။ ဒီလို အေသးအဖြဲကိစၥ၊ တံခါးအဖြင့္ အပိတ္လုပ္တာကေန တရားစြမ္းရည္ ထက္ျမက္လာေအာင္ လုပ္ႏိုင္ပါတယ္။

ေမတၱာအေၾကာင္း ေရးသားထားတဲ့ စာအုပ္ေလးထဲမွာ စိတ္၀င္စားစရာ အကိုးအကားတစ္ခု ပါပါတယ္။ ဘုရားရွင္က ရဟန္းေတာ္ေတြကို မိန္႔ေတာ္မူပါတယ္။ လက္ဖ်စ္တစ္တြက္ အခ်ိန္ေလး ေမတၱာပြားႏိုင္တယ္ဆိုရင္ ရဟန္းဘ၀နဲ႔ ထိုက္တန္ၿပီလို႔ မိန္႔ေတာ္မူပါတယ္။ လက္ဖ်စ္တီးဖို႔အတြက္ တစ္စကၠန္႔ရဲ့ အစိတ္အပိုင္း တစ္ခုေလာက္ပဲ အခ်ိန္ၾကာပါတယ္။ တစ္စကၠန္႔ရဲ့ အစိတ္အပိုင္း တစ္ခုေလာက္ ျဖစ္ဦးေတာ့ ေမတၱာပြားလို႔ ရတယ္ဆိုတာ ေဖာ္ျပေနပါတယ္။ ေမတၱာကိစၥေတြ ေဆာင္ရြက္ေနခ်ိန္မွာ ထူးျခားမႈ ရွိပါတယ္။ အလုပ္က ေသးငယ္ေပမယ့္ ေမတၱာတရားေတြ အမ်ားႀကီး ပါ၀င္ပါတယ္။

ခဏေလာက္ နားခ်င္ပါတယ္။ ေမးစရာရွိရင္၊ ရွင္းလင္းဖို႔ လိုအပ္ရင္ ေဆြးေႏြး ေမးျမန္းႏိုင္ပါတယ္။

(ဆက္ရန္ . . . . .)

:)
ရွင္အာစာရ
-----
Godwin Samararatne ရဲ့ "The GENTLE WAY of Buddhist Meditation"ကို
နားလည္သလို ဘာသာျပန္ထားတာ ျဖစ္ပါတယ္။

Ref:
"The GENTLE WAY of Buddhist Meditation", Godwin Samararatne
A re-presentation of Godwin's Retrat Talks in Hong Kong, Jeanne Mynott, 1997
Revised Edition, Jeanne Mynett, 2005
Inward Path Publisher, Penang, Malaysia, 2007
for Free Distribution Only and NOT for sale

Friday, September 5, 2014

သိမ္ေမြ႔ေသာလမ္း (၂၆)




ပထမေန႔ - ဘာ၀နာႏွင့္ လုပ္ကိုင္ျခင္း
(ေဟာင္ေကာင္၊ ၁၃ ေအာက္တိုဘာ၊ ၁၉၉၇)

ဆရာႀကီး  ။ သိပ္လွတဲ့ ဒီေနရာမွာ ရက္ေတြေတာ္ေတာ္ၾကာေအာင္ ဓမၼမိတ္ေဆြေတြနဲ႔ အုပ္စုလိုက္ ေနထိုင္ခြင့္ရတာ ၀မ္းသာစရာပါပဲ။ ဒီအခြင့္အေရး ရရွိတာကို ေက်းဇူးလည္း တင္သင့္ပါတယ္။ ေနာက္ရက္ေတြမွာ လုပ္ေဆာင္ၾကဖို႔ နည္းနည္းပါးပါး အၾကံေပးခ်င္ပါတယ္။ ကၽြန္ေတာ္တို႔ လုပ္ၾကမွာက . . . ဓမၼအရည္အေသြး တိုးတက္ေအာင္ ႀကိဳးစားေလ့လာၾကမယ္။ ဓမၼလမ္းေၾကာင္းေပၚမွာ အေထာက္အကူရမယ့္ အရည္အေသြးေတြ ဖြံ႔ၿဖိဳးေအင္ ႀကိဳးစားၾကမယ္။

ေပါ့ေပါ့ပါးပါး

ကၽြန္ေတာ္တို႔ရဲ့ ဘာ၀နာ အက်င့္ကို ေပါ့ေပါ့ပါးပါးနဲ႔ ေလ့လာစမ္းသပ္ႏိုင္ေအာင္ ႀကိဳးစားၾကပါမယ္။ ဒါဟာ ကၽြန္ေတာ္ အေလးေပး ေျပာၾကားလိုတဲ့ လမ္းညႊန္ခ်က္တစ္ခု ျဖစ္ပါတယ္။ ဘာ၀နာ အလုပ္ကို ေပ်ာ္စရာအျဖစ္ ႐ႈျမင္ႏိုင္ေအာင္ ေလ့က်င့္တာပါ။ ဘာ၀နာကေန ရသေပၚေအာင္ လုပ္ႏိုင္ဖို႔ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါ့အျပင္ ကာယိကဒုကၡ ေစတသိကဒုကၡ၊ မႏွစ္သက္စရာ အေတြ႔အၾကံဳ မွန္သမွ်နဲ႔ ပတ္သက္လို႔လည္း ပြင့္ပြင့္လင္းလင္း ျဖစ္ႏုိင္ေအာင္ ေလ့က်င့္သင့္တယ္ ဆိုတာကိုလည္း အေလးေပး ေျပာၾကားလိုပါတယ္။ ပံုမွန္အားျဖင့္ မႏွစ္သက္စရာ အေတြ႔အၾကံဳေတြကို ကၽြန္ေတာ္တို႔ မႀကိဳက္ၾကပါဘူး။ ကိုယ့္အစၨၽတၱက အဆိုးပိုင္းကို မၾကည့္ခ်င္ၾကပါဘူး။ လာမယ့္ ရက္ေတြအတြင္းမွာ သဘာ၀အတိုင္း ျဖစ္ေပၚလာတာေတြကို ျဖစ္ခြင့္ေပးႏိုင္ေအာင္ ႀကိဳးစားဖို႔ အၾကံေပးခ်င္ပါတယ္။ ျဖစ္ေပၚတာေတြကို မဖိႏွိပ္ရပါဘူး။ မဖယ္ရွားရပါဘူး။ မျငင္းဆန္ရပါဘူး။ သူတို႔ေၾကာင့္ စိတ္ မထိခိုက္ရပါဘူး။ ျဖစ္ခ်င္တာေတြ ျဖစ္ေပၚပါေစ။ သူတို႔နဲ႔ မိတ္ေဆြဖြဲ႔ပါ။ သူတို႔ကို ေလ့လာစရာ အခြင့္အေရးေတြလို႔ ႐ႈျမင္ပါ။

အသိ

ဖြံ႔ၿဖိဳးေအာင္ လုပ္ရမယ့္ အရည္အေသြး ေနာက္တစ္မ်ိဳးက အသိရွိျခင္း၊ သတိရွိျခင္း၊ ႏိုးၾကားျခင္း ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ အၾကံေပးခ်င္တာက . . . အခိုက္အတန္႔တိုင္း သိမွတ္မႈ ဘယ္ေလာက္ရွိသလဲ၊ အသိေတြ စပ္ေနေအာင္ ဘယ္ေလာက္ အားထုတ္ႏိုင္သလဲဆိုတာကို သိေအာင္ ႀကိဳးစားၾကပါမယ္။ ဒီအခန္းထဲမွာ ရွိေနတာပဲျဖစ္ျဖစ္ အျပင္ေရာက္ေနတာပဲျဖစ္ျဖစ္ ခြဲျခားမႈ မျပဳသင့္ပါဘူး။ အဲဒါဆိုရင္ ဘာ၀နာကို ဘ၀ရဲ့ အစိတ္အပိုင္အျဖစ္ ႐ႈျမင္ႏိုင္ပါလိမ့္မယ္။ ဒါဟာ အသက္ ရွင္သန္နည္းပါပဲ။ ဘ၀ေနနည္းပါပဲ။

ေမတၱာ

ဖြံ႔ၿဖိဳးေအာင္ လုပ္ရမယ့္ အရည္အေသြး ေနာက္တစ္မ်ိဳးက ေမတၱာတရား ျဖစ္ပါတယ္။ အခု ကၽြန္ေတာ္တို႔ ေကာင္းမြန္တဲ့ အေျခအေနနဲ႔ ၾကံဳေတြ႔ေနရပါတယ္။ ဓမၼမိတ္ေဆြေတြ အစုအဖြဲ႔လုိက္ ရွိေနပါတယ္။ အခ်င္းခ်င္း ဘယ္လို ဆက္ဆံႏိုင္ၾကသလဲ။ အခ်င္းခ်င္း နားလည္ႏိုင္စြမ္းကို ဘယ္လို ဖြံ႔ၿဖိဳးေအာင္ လုပ္ႏိုင္ၾကသလဲ။ သူတစ္ပါးကို ကူညီတာဟာ ကိုယ့္ကိုယ့္ကိုယ္ ကူညီတာပါပဲ၊ ကိုယ့္ကိုယ္ကိုယ္ ကူညီတာဟာလည္း သူတစ္ပါးကို ကူညီတာပါပဲလို႔ ျမတ္စြာဘုရား ေဟာၾကားေတာ္မူခဲ့ပါတယ္။

ဒီ အရည္အေသြးကို ဖြံ႔ၿဖိဳးေအာင္ လုပ္တာဟာ ေကာင္းျမတ္ပါတယ္။ ကိုယ့္ကိုယ္ကိုယ္ ကူညီရင္း သူတစ္ပါးကို ကူညီၿပီးသား ျဖစ္သြားပါတယ္။ တျဖည္းျဖည္းနဲ႔ . . . မိမိရယ္ သူတစ္ပါးရယ္လို႔ ထူးျခား ကြဲျပားတာကို မေတြ႔ရေတာ့ပါဘူး။ အစီအစဥ္အတိုင္း သြားပါမယ္။ ဖြံ႔ၿဖိဳးေအာင္ လုပ္ရမယ့္ တစ္ျခား အရည္အေသြးေတြ၊ တစ္ျခား အရည္အခ်င္းေတြကို အေလးေပး ေျပာၾကားပါမယ္။

ႏိုးထခ်ိန္

သိၾကတဲ့အတိုင္း . . . မနက္ ေလးနာရီ ေလးဆယ့္ငါးမိနစ္မွာ ႏိုးထၾကရပါမယ္။ အိပ္ယာက ႏိုးတာနဲ႔ ဘာ၀နာအလုပ္ စၾကရပါမယ္။ ဒီမွာ ႏိုးထတာနဲ႔ အိမ္မွာ ႏိုးထတာ အေျခအေနခ်င္း မတူပါဘူး။ ဥပမာတစ္ခု ့. . . အိမ္သာ သြားတဲ့အခါ အိမ္သာထဲမွာ တစ္ေယာက္ေယာက္ ရွိေနႏွင့္တယ္ . . .။ ဒါကို ဘယ္လို လုပ္မလဲ။ ကိုယ့္စိတ္ကိုယ္ အကဲခတ္ ၾကည့္ႏိုင္ပါတယ္။ စိတ္ ဒုကၡ ေရာက္ရပါသလား။ ဒီ အေျခအေနေၾကာင့္ စိတ္ဆင္းရဲျခင္း ကင္းရဲ့လား။ ဒီလို အေျခအေနမ်ိဳးမွာ အေရးႀကီးတဲ့ အရည္အခ်င္း ေနာက္တစ္မ်ိဳး ဖြံ႔ၿဖိဳးေအာင္ ေလ့က်င့္ပါ။ သည္းခံၿပီး ေစာင့္တတ္တဲ့ အေလ့အက်င့္ကို ေျပာတာပါ။ ႏိုးထလိုက္တာနဲ႔ တစ္ျခားအေျခအေနေတြ၊ တစ္ျခားစိန္ေခၚမႈေတြလည္း ၾကံဳရႏိုင္ပါတယ္။ စိန္ေခၚမႈေတြကို ျမင္ေအာင္ၾကည့္ဖို႔၊ ၾကံဳရတဲ့ အေျခအေနေတြကို ေလ့လာသင္ယူစရာ အေတြ႔အၾကံဳေတြအျဖစ္ ႐ႈျမင္ဖို႔ အေလးေပး ေျပာၾကားလိုပါတယ္။ ဘာ၀နာကို အဲဒီလို စသင့္ပါတယ္။

အ႐ုဏ္ဦး

အဲဒီေနာက္ အုပ္စုလိုက္ တရားထိုင္ဖို႔ ငါးနာရီမွာ ဆံုၾကပါမယ္။ တရားထိုင္ဖို႔ ေကာင္းတဲ့အခ်ိန္ ျဖစ္ပါတယ္။

အဲဒါၿပီးရင္ အ႐ုဏ္စာ စားၾကပါမယ္။ စားခန္းေသာက္ခန္းကလည္း အေရးပါတဲ့ ဘာ၀နာတစ္မ်ိဳး ျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။ စားရင္းေသာက္ရင္း အသိ သတိ ဖြံ႔ၿဖိဳးေအာင္ လုပ္ႏုိင္ပါတယ္။ အလြန္ေကာင္းတဲ့ အခြင့္အေရးပါပဲ။ ကၽြန္ေတာ္တို႔ ႀကိဳက္တာေတြ၊ မႀကိဳက္တာေတြ၊ ကၽြန္ေတာ္တို႔ ခ်မွတ္လိုက္တဲ့ ဆံုးျဖတ္ခ်က္ေတြကို သတိနဲ႔ ေစာင့္ၾကည့္ေလ့လာႏိုင္ပါတယ္။ အစာစားေနတုန္းမွာ ၀ါးတာ၊ မ်ိဳတာနဲ႔ အရသာခံတာ . . . ဒီသံုးမ်ိဳးကို သိမွတ္ဖို႔ အေလးေပး ေျပာၾကားလိုပါတယ္။ အစာကို အရသာ ခံလိုက္တဲ့ အခိုက္အတန္႔ကို ေတြ႔ေအာင္ရွာၾကည့္ေစခ်င္ပါတယ္။ ကိုယ္ လိုအပ္တဲ့ အစာ ပမာဏကိုလည္း သိေအာင္လုပ္ပါ။ အလြန္အကၽြံ မစားပါနဲ႔။ နည္းလည္း မနည္းလြန္းပါေစနဲ႔။ အစာစားရင္းနဲ႔ မဇၥၽိမပဋိပဒါ အလယ္အလတ္လမ္းကို ေဖာ္ထုတ္ပါ။

အစာစားရင္း ဖြံ႔ၿဖိဳးေအာင္ လုပ္လို႔ရတဲ့ အရည္အေသြး ေနာက္တစ္မ်ိဳးက . . . အစာစားရင္း ေမတၱာဘာ၀နာ ပြားမ်ားႏိုင္ပါတယ္။ ကိုယ့္ကိုယ္ကိုယ္ပဲ မၾကည့္ဘဲ သူတစ္ပါးကိုပါ သတိထားၾကည့္ႏိုင္ပါတယ္။ သူမ်ားေတြ ဘာလိုအပ္သလဲ ၾကည့္ႏိုင္ပါတယ္။ သူတစ္ပါးရဲ့ လိုအပ္ခ်က္ကို ၾကည့္ႏိုင္ပါတယ္။ အုပ္စုနဲ႔ စားေနရင္း ဒီ အရည္အေသြး ဖြံ႔ၿဖိဳးေအာင္ ႀကိဳးစားႏိုင္ပါတယ္။ မေကာင္းဘူးလား။

လုပ္ငန္းခြင္ ကမၼ႒ာန္း

အ႐ုဏ္စာၿပီးရင္ လုပ္ၾကရမွာကို . . . လုပ္ငန္းခြင္ ကမၼ႒ာန္းလို႔ နာမည္ေပးထားပါတယ္။ လုပ္ငန္းခြင္ ကမၼ႒ာန္းဆိုတာ လုပ္စရာ ရွိတာကို သတိနဲ႔ လုပ္တာပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ သိမွတ္မႈနဲ႔ လုပ္ကိုင္တာပါ။ ကိုယ္လုပ္ေနတာကို လံုးလံုးလ်ားလ်ား အာ႐ံုစိုက္ထားတာ ျဖစ္ပါတယ္။ လုပ္အကိုင္ကို ဘာ၀နာ ကမၼ႒ာန္းနဲ႔ ခြဲျခားၿပီး မျမင္မိေအာင္ ေလ့က်င့္ဖို႔ အေရးႀကီးပါတယ္။

ေနာက္တစ္ခု အေရးႀကီးတာက . . . အလုပ္လုပ္ရင္း အရည္ေသြးေတြ ဖြံ႔ၿဖိဳးေအာင္ ေလ့က်င့္ဖို႔ ျဖစ္ပါတယ္။ လုပ္ငန္းကိစၥဟာ ေမတၱာ၊ က႐ုဏာကို လက္ေတြ႔က်င့္သံုးႏိုင္စြမ္း ဖြံ႔ၿဖိဳးေအာင္လုပ္ဖို႔ ျဖစ္တယ္လို႔ ျမင္ႏိုင္ပါရဲ့လား။ မီးဖိုေခ်ာင္ထဲမွာ အလုပ္လုပ္ေနတယ္ဆိုရင္ အစာစားၾကမယ့္ ေယာဂီေတြအေပၚ ထားရွိတဲ့ ေမတၱာတရား ဖြံ႔ၿဖိဳးေအာင္ အလုပ္က ကူပံ့ေပးႏိုင္တယ္လို႔ ျမင္ႏိုင္ပါရဲ့လား။ ေမတၱာနဲ႔ ခ်က္ျပဳတ္ေပးပါရေစ . . .။ ဒီလို သေဘာထားကို လုပ္ငန္းခြင္ ကမၼ႒ာန္းမွာ ဖြံ႔ၿဖိဳးေအာင္ လုပ္လို႔ရပါတယ္။ တံျမက္လွဲတယ္ဆိုရင္ သန္႔ရွင္းေအာင္ လွဲတယ္၊ လွပေအာင္ လွဲတယ္၊ ေယာဂီေတြ အဆင္ေျပေအာင္ လွဲေပးတယ္လို႔ သေဘာထားပါ။ က႐ုဏာကို လက္ေတြ႔က်င့္သံုးေနတာ ျဖစ္တယ္၊ ေမတၱာကို လက္ေတြ႔ ပံုေဖာ္ေနတာ ျဖစ္တယ္လို႔ လုပ္ငန္းခြင္ ကမၼ႒ာန္းကို ႐ႈျမင္ႏိုင္ေအာင္ ေလ့က်င့္ပါ။

အုပ္စုလိုက္ ကမၼ႒ာန္း

ၿပီးေတာ့ . . . အုပ္စုလိုက္ အားထုတ္ၾကပါမယ္။ အုပ္စုလိုက္ အားထုတ္ခ်ိန္မွာ . . . ထိုင္တာ၊ ရပ္တာနဲ႔ ေလွ်ာက္တာ . . . ဣရိယာပုထ္ သံုးမ်ိဳးနဲ႔ အားထုတ္ပါမယ္။

ဣရိယာပုထ္ တစ္ခုကေန တစ္ခု ေျပာင္းလဲၿပီး . . . ဘယ္ေလာက္ထိ စဥ္ဆက္မျပတ္ ႐ႈမွတ္ႏိုင္သလဲ ၾကည့္ၾကရေအာင္။

:)
ရွင္အာစာရ
-----
Godwin Samararatne ရဲ့ "The GENTLE WAY of Buddhist Meditation"ကို
နားလည္သလို ဘာသာျပန္ထားတာ ျဖစ္ပါတယ္။

Ref:
"The GENTLE WAY of Buddhist Meditation", Godwin Samararatne
A re-presentation of Godwin's Retrat Talks in Hong Kong, Jeanne Mynott, 1997
Revised Edition, Jeanne Mynett, 2005
Inward Path Publisher, Penang, Malaysia, 2007
for Free Distribution Only and NOT for sale